امکان کودتا تا چه حد وجود دارد؟
رفیق نورالدین کیانوری ــ
پرسش و پاسخ، شمارهٔ ۱۵ (تیرماه ۱۳۵۹) ــ
س: بهنظر شما، آیا امکان کودتا وجود دارد؟ و اگر هست، این خطر از کدامسو ما را تهدید میکند؟
ج: ببینید، رفقا! امکان کودتا به این مفهوم که امشب بخواییم و فردا که بیدار میشویم، باز هم یک ژنرال ارتش بر همهجای ایران مسلط شود، همهجا را بگیرد، در حال حاضر کم است. اما امکان یک کودتای تدارکشده و همهجانبه را، از نوعی که آمریکاییها این بار درصدد اجرای آن بودند، نمیتوان نفی کرد. این درست همان خطری است که ما همواره نسبت به آن هشدار میدهیم و میگوییم باید همهٔ نیروهای وفادار به انقلاب را برای جلوگیری از آن تجهیز کرد. اگر دوستان اعلامیهٔ اخیر کمیتهٔ مرکزی حزب تودهٔ ایران را یک بار دیگر بخوانند، درخواهند یافت که ما بادقت تمام بر روی این مسأله تکیه کردهایم که باید جلو چنین امکانی را گرفت این امکان ممکن است دور یا نزدیک باشد، اما مسلماً امپریالیسم، در هر صورت، توطئههای خود را علیه انقلاب اسلامی ایران تشدید خواهد کرد. تنها ممکن است نتواند با یک عمل ضربتی همراه شود، و سالها بهدرازا بکشد. همچنان که در کوبا، تدارک توطئه برای پباده کردن نیرو در این کشور، چندین سال بهطول انجامید و البته سرانجام نیز عقیم ماند.
پس ممکن است که امپریالیسم نتواند بهسرعت چنین توطئهای را عملی کند، اما بدون تردید فشارها و تحریکاتش را در داخل افزایش خواهد داد. همین بمب گذاریها و ایجاد انفجارها در تهران و شهرستانها که پس از شکست توطئه طبس روی داد، جزئی از نقشههای توطئهگرانهٔ امپریالیسم آمریکا است. هدف آنها از این علیات این است که نگذارند انقلاب ایران نفس راحت بکشد و نهادهای خود را مستحکم سازد. به همین جهت، روزبهروز این فشارها را افزایش خواهد داد. یعنی، در حقیقت، یک توطئهٔ کودتایی مزمن و درازمدت در جریان است که در هر لحظه میتواند برای آماده کردن شرایط و وارد آوردن ضربهٔ نهایی، زمان مناسب را پیدا کند. مانند همین تهاجم نظامی اخیر که شاهد آن بودیم. البته این بار، بهاحتمال قوی، همان شیوهٔ گذشته را در پیش نخواهند گرفت. زیرا اکنون مردم نسبت به این شیوه آگاه شدهاند و برای مبارزه و مقابله با آن آمادهاند. این بار ممکن است از اشکال دیگری استفاده کنند. به همین جهت است که ما باید بیدار باشیم و بر هشیاری خود بیفزاییم.
در این جهت، مسألهٔ تجهیز همهٔ نیروهای خلق برای دفاع از انقلاب، و تشکیل گروههای مقاومت چریکی در سراسر ایران، که امروز از سوی رهبری انقلاب اعلام شده، ضروری است. شرکت تمام افراد در این جریانات خلقی، برای دفاع از انقلاب، نیاز مبرم جامعهٔ ما است و اهمیت درجهٔ اول دارد. در انقلاب کبیر اکتبر، پلاکارد بسار زیبا و معروفی وجود داشت که میتوان گفت یکی از زیباترین پلاکاردهای تاریخ انقلابی جهان است. این تصویر، یک سرباز سرخ را در زمان جنگهای داخلی نشان میدهد که ایستاده است و بهسوی تماشاگران اشاره میکند، و این جمله را میگوید: «آیا تو به نام داوطلب در ارتش انقلابی ثبتنام کردهای؟»
اکنون، ما نیز باید همین سؤال را از رفقایمان بکنیم. رفقا! امروز وظیفهٔ هر انقلابی این است که داوطلبانه در این ارتش انقلابی شرکت کند و خود را برای نبرد در برابر خطراتی که به اشکال گوناگون میتواند برای انقلاب ما پیش آید، آماده سازد. در ایران، حتی ممکن است جنگ داخلی بهوجود آید و یا اشکال دیگری که از هماکنون نمیتوان آنها را پیشبینی کرد. آنچه میتوان گفت این است که، در هر صورت، تحریکات آمریکا در آینده نیز از داخل آغاز خواهد شد و شاید این بار، جنبهٔ داخلیاش نیرومندتر از جنبهٔ خارجی آن باشد. یعنی آنها، تا آنجا که در توان دارند، خواهند کوشید هرچه ممکن است دامنهٔ تشنجات داخلی را وسعت بخشند.
این است نظر ما دربارهٔ امکان و خطر کودتا.